Czym jest podatek budowlany w Niemczech?
Podatek budowlany w Niemczech (niem. Bauabzugssteuer) jest specjalną formą poboru podatku dochodowego lub podatku dochodowego od osób prawnych w Niemczech i usług budowlanych jako przedmiotu opodatkowania. Każda usługa budowlana na terenie Niemiec, ktorej odbiorcą jest rownież firma, podlega opodatkowaniu podatkiem budowlanym. Ta forma poboru podatku dochodowego jest uregulowana w §§ 48 do § 48d EstG (niem. ustawa o podatku dochodowym).
Niemiecki ustawodawca wprowadził tę procedurę w celu ograniczenia nielegalnych działań w branży budowlanej oraz w celu zabezpieczenia roszczeń podatkowych w stosunku do firm z branży budowlanej. Według tej procedury usługobiorca musi zatrzymać 15% podatku budowlanego od wynagrodzenia brutto z faktury i odprowadzić je do urzędu skarbowego, jeżeli zostały spełnione poniżej przedstawione kryteria.
Kto musi zatrzymać i odprowadzić podatek budowlany?
Jak już na wstępie wspomniano, niektórzy usługobiorcy (zleceniobiorcy) muszą potrącić podatek budowlany w wysokości 15% wynagrodzenia za usługi budowlane wykonane w Niemczech, jeżeli usługodawca (zleceniodawca) nie posiada tzw. zaświadczenia o zwolnieniu z podatku budowlanego, niem. „Freistellungsbescheinigung” (o tym poniżej). Potrącona kwota jest wpłacana do urzędu skarbowego odpowiedzialnego za opodatkowanie dochodów usługodawcy.
Potencjalnymi usługobiorcami są wszystkie przedsiębiorstwa zgodnie z § 2 UStG, wszystkie osoby prawne prawa publicznego zgodnie z § 48 ust. 1 S. 1 i 3 EStG, małe przedsiębiorstwa zgodnie z § 19 UStG, rolnicy ryczałtowi i leśnicy podlegający opodatkowaniu zgodnie z § 24 UStG oraz przedsiębiorcy, którzy dokonują wyłącznie transakcji zwolnionych z podatku (obejmuje to również wynajem i dzierżawę gruntów, budynków i części budynków).
Podatek budowlany w Niemczech dotyczy zatem wszystkich osób prawnych prawa publicznego i wszystkich przedsiębiorców, dla których ktoś w Niemczech świadczy usługi budowlane. Przedsiębiorcą jest każdy, kto prowadzi samodzielnie działalność gospodarczą lub zawodową. Dotyczy rónież przedsiębiorcy, którzy nieskładają deklaracji VAT (np. właściciele małych firm (§ 19 UStG).
Jakich usług to dotyczy?
Podatek budowlany w Niemczech dotyczy – jak juk już wspomniano – tylko usług budowlanych. Zgodnie z § 48 ust. 1 EStG, są to wszystkie usługi, które służą budowie, naprawie, utrzymaniu konserwacji, przebudowie lub rozbiórce budynków.
Usługi, które same w sobie nie są usługami budowlanymi, mają być uwzględnione w procedurze odliczenia podatkowego, jeśli są pomocnicze w stosunku do usługi budowlanej. Usługa dodatkowa zazwyczaj dzieli los głównej usługi charakteryzującej umowę.
Procedura odliczenia podatku musi być przeprowadzona przez usługobiorcę niezależnie od tego, czy dostawca usługi budowlanej (usługodawca) ma siedzibę w Niemczech, czy za granicą. Dlatego więc dotyka nierzadko przedsiębiorców z Polski.
Za dostawcę uważa się również stronę która wystawia fakturę za usługę, ale sama jej nie wykonała.
Od jakiej kwoty wynagrodzenia można potrącić potrącony podatek?
Odbiorca usługi nie musi potrącać podatku, jeśli wynagrodzenie, które ma zostać wypłacone danemu kontrahentowi (usługodawcy), nie przekroczy 5.000 EUR w bieżącym roku kalendarzowym.
W celu zastosowania limitów zwolnienia należy zsumować usługi budowlane już wykonane i przewidywane do wykonania przez danego wykonawcę dla tego samego usługobiorcy w bieżącym roku kalendarzowym. W przypadku wynajmu mieszkań odliczenie podatku nie przysługuje, jeżeli prace budowlane wykonywane są na terenie wynajmowanych mieszkaniach, a usługobiorca nie wynajmuje nie wynajmuje więcej niż dwóch mieszkań.
Należy jednak podkreślić, że podatek budowlany 15% jest odciągane od wynagrodzenia brutto z faktury, a więc jeżeli polski przedsiębiorca wystawił przykładowo niemieckiemu kontrahentowi fakturę z adnotacją reverse charge (czyli obowiązek zapłaty podatku VAT przechodzi na niemieckiego zleceniodawcę) to do wynagrodzenia należy doliczyć 19% podatku VAT i dopiero od tej sumy wylicza się 15% podatku budowlanego.
Przykład:
Firma budowlana A wystawiła niemieckiemu inwestorowi B fakturę w wysokości 40.000 EUR netto za usługi budowlane. Jako że w Niemczech za usługi budowlane wystawia się fakturę bez wykazania podatku VAT (tzw. reverse chargé = odwrotne obciążenie; to dotyczy również transgranicznych usług), to na fakturze będzie widniało 40.000 EUR netto = 40.000 EUR brutto z adnotacją reverse chargé (19% VAT odprowadza zleceniodawca mimo, że w tej samej deklaracji VAT kontrahent ma prawo zawnioskować o zwrot podaktu VAT w całej wysokości). W celu wyliczenia podatku budowlanego należy więc dodać 19% od 40.000 EUR, a więc 7.600 EUR, co łącznie daje 47.600 EUR brutto. Od sumy 47.600,- EUR wylicza się 15% podatku budowlanego. Podatek budowlany wyniesie więc 7.140 EUR.
W tym punkcie błędy popełniają nawet biura księgowe teoretycznie wyspecjalizowane w tym zakresie. Jednak jest to bardzo kosztowne. Błędne rozliczenie podatku budowlanego bardzo mocno może dotknąć danego kontrahenta, który źle odprowadził podatek – za brak płatności podatku w pełnej wysokości może grozić również postępowanie karne (oprócz zapłaty zaległego podatku wraz z odsetkami).
Kiedy należy zadeklarować i zapłacić podatek budowlany?
Usługobiorca musi złożyć stosowną deklarację do 10 dnia po zakończeniu miesiąca, w którym usługa została wykonana, na urzędowym formularzu do urzędu skarbowego właściwego dla usługodawcy. Formularz dostępny jest również w internecie.
Deklaracja musi zawierać wykaz dostaw dokonanych na rzecz usługodawcy w okresie rejestracji i na tej podstawie należy obliczyć odliczenie podatku naliczonego za okres rejestracji.
Odliczenie podatku naliczonego jest należne dziesiątego dnia po zakończeniu okresu deklaracji i musi zostać przelane na konto bankowe w urzędzie skarbowym właściwym dla usługodawcy.
W jaki sposób podatek budowlany jest rozliczany z usługodawcą?
Usługobiorca musi pisemnie rozliczyć się z usługodawcą z podatku odliczonego od wynagrodzenia z faktury. Należy podać m.in.: 1. nazwę i adres usługodawcy, 2. datę wystawienia faktury, kwotę faktury lub kwotę dostarczonego wynagrodzenia oraz termin płatności, 3. kwotę odliczenia podatku oraz 4. urząd skarbowy, do którego zadeklarowano kwotę odliczenia. Kwit rozliczeniowy nie jest zaświadczeniem podatkowym. W związku z tym złożenie go w urzędzie skarbowym przez usługodawcę nie stanowi roszczenia o potrącenie lub zwrot kwoty odliczenia.
Na jakich warunkach kwota odliczenia (podatek budowlany) jest zwracana usługodawcy?
Usługodawca ma prawo do zwrotu zapłaconego podatku budowlanego w Niemczech po rozliczeniu rocznego podatku dochodowego lub podatku dochodowego od osób prawnych za rok, w którym wykonano prace budowlane. W skrócie: jeżeli usługodawca nie ma obowiązku podatkowego w Niemczech lub nie ma zaległości podatkowych to może starać się o zwrot zapłaconego (odjętego) podatku budowlanego przez kontrahenta – usługobiorcę.
Również usługodawca mający miejsce zamieszkania, zarząd lub siedzibę poza obszarem Niemiec może uzyskać zwrot zapłaconego podatku budowlanego. Polscy przedsiębiorcy mają więc prawo do uzyskania zwrotu zapłaconego podatku budowlanego w Niemczech.
Urząd skarbowy odpowiedzialny zgodnie z § 20a AO zwróci kwotę odliczenia na żądanie – po stosownym wniosku. Warunkiem wstępnym jest, że usługodawca nie jest zobowiązany do składania deklaracji podatku dochodowego w Niemczech, a naliczenie podatku dochodowego lub podatku od osób prawnych nie jest możliwe lub usługodawca może to wiarygodnie wykazać, że w okresie rozliczeniowym nie powstaną żadne roszczenia podatkowe podlegające zabezpieczeniu. Jeśli wniosek o zwrot jest składany, ponieważ zgodnie z umową o unikaniu podwójnego opodatkowania świadczenie wzajemne nie podlega opodatkowaniu w Niemczech, usługodawca musi udowodnić za pomocą potwierdzenia od właściwego dla niego zagranicznego organu podatkowego, że jest tam rezydentem podatkowym (§ 48d ust. 1 zdanie 4 EStG). Wniosek o zwrot musi zostać złożony przy użyciu urzędowo określonego formularza, najpóźniej do końca drugiego roku kalendarzowego, w którym zadeklarowano kwotę odliczenia (w którym zapłacono podatek budowlany).
Jak uniknąć potrącenia podatku, czyli zaświadczenie o zwolnieniu z podatku budowlanego (tak zwany Freistellungsbescheinigung)
Odliczenie podatku budowlanego może zostać pominięte, jeśli usługodawca przedłoży zaświadczenie o zwolnieniu z podatku zgodnie z § 48b EstG (niem. Freistellungsbescheinigung). To zaświadczenie o zwolnieniu jest wydawane przez niemiecki urząd skarbowy.
Właściwy jest odpowiedni lokalny urząd skarbowy lub urząd skarbowy w siedzibie zarządu. W przypadku osób fizycznych odpowiedzialny jest urząd skarbowy, w którego okręgu znajduje się miejsce zamieszkania.
Przedsiębiorcy mający miejsce zameldowania za granicą, składają również wniosek do urzędu skarbowego, który jest odpowiedzialny za dane państwo.
W przypadku Polski istnieje poniższa decentralizacja:
– Litery od A do G – Urząd Skarbowy w Hameln
– Litery od H do Ł – Urząd Skarbowy w Oranienburg
– Litery od M do R – Urząd Skarbowy w Cottbus
– Litery od S do Ż – Urząd Skarbowy w Noerdlingen.
Powyższe litery to pierwsza litera nazwiska bądź nazwy spółki.
Podsumowanie
Podatek budowlany i związana z nim procedura, która jest połaczoną z wieloma formalnościami, jest bardzo złożonym procesem. Warto znać jego podstawy i wiedzieć, w jakich okolicznościach należy go odprowadzać (jako zleceniobiorca), lub jak odzyskać potrącony podatek będąc zleceniodawcą.
Wskazane jest skonsultowanie się z ekspertem w dziedzinie prawa podatkowego na wczesnym etapie, aby zrozumieć procedury podatkowe. Dzięki naszemu starannemu planowaniu i doradztwu firmy mogą zapewnić zgodność z przepisami podatkowymi w Niemczech i skutecznie poprowadzić swoją działalność. Chętnie doradzimy w tym zakresie!
Jeżeli jesteś zainteresowany tematyką podatków dla firm w Niemczech lub potrzebujesz więcej informacji na temat zaświadczena o zwolnieniu z podatku budowlanego to zalecamy przeczytać nasze poniższe artykuły:
